Γνωριμία με την πρωτοβουλία δικτύωσης και ενδυνάμωσης των καλλιτεχνών, ενόψει της έκθεσης «Stranger In A Strange Land» (14 – 19 Ιουνίου στο Σεράφειο του δήμου Αθηναίων).

 

Δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση σε καλλιτέχνες που προέρχονται από ευάλωτα κοινωνικά στρώματα, η Μη Κερδοσκοπική Εταιρεία LES ÉCARTÉS δραστηριοποιείται στον χώρο του πολιτισμού και της εκπαίδευσης και ασχολείται με τη διαχείριση, την προστασία και την προώθηση των σύγχρονων καλλιτεχνών προσφέροντας ευκαιρίες εκπαίδευσης, δικτύωσης και ένταξης στην καλλιτεχνική κοινότητα και την ελληνική κοινωνία.

To Stranger In A Strange Land project, το οποίο θα φιλοξενηθεί από τις 14 έως τις 19 Ιουνίου στο Σεράφειο του δήμου Αθηναίων, είναι η πρώτη δημόσια δράση του οργανισμού LES ÉCARTÉS παρουσιάζει έργα σύγχρονων καλλιτεχνών από διαφορετικά πεδία (εικαστικά, μουσική, Performance Art προτείνοντας στον επισκέπτη μια νέα πολυσύνθετη εμπειρία με κύριο άξονα το διαπολιτισμικό στοιχείο. Καλλιτέχνες από την Ελλάδα, τη Συρία, το Ιράν, το Αφγανιστάν, το Ιράκ και το Κουρδιστάν εργάστηκαν και συνεργάστηκαν για να παράξουν έργα που επεξεργάζονται την έννοια του παράξενου και του ξένου.

Με αφορμή αυτό το γεγονός, συνομιλήσαμε με την Ελένη Σαλβαρά, συνιδρύτρια της LES ÉCARTÉS και συνεπιμελήτρια του Stranger In A Strange Land project, σχετικά με το όραμα και τις δράσεις της πρωτοβουλίας, για το άμεσο και το απώτερο μέλλον.

Οι LES ÈCARTÈS είναι μια σχετικά νέα πρωτοβουλία. Πώς θα συστηνόσασταν στο ευρύ κοινό; Ποια είναι η πρόκληση που καλείστε να αντιμετωπίσετε και ποιο είναι το όραμά και η αποστολή σας;
Όντως, είμαστε μια νέα ομάδα με επίσημο χρόνο λειτουργίας μόλις μερικούς μήνες. Φυσικά, ως άτυπη ομάδα είχαμε ξεκινήσει ήδη μια μεγάλη έρευνα, η οποία διήρκησε τουλάχιστον ένα χρόνο, ώστε να χαρτογραφήσουμε την ομάδα-στόχο μας και τις ανάγκες της καθώς και για να στοιχειοθετήσουμε την οργανωτική μας ομάδα και τις δεξιότητές της. Προηγήθηκε δηλαδή ένα μεγάλο χρονικό διάστημα προετοιμασίας που μας έφερε σε αυτό το σημείο. Ο λόγος ύπαρξης της πρωτοβουλίας αυτής δεν είναι άλλος από τη σύσταση ενός Πολιτιστικού Οργανισμού με σταθερή δομή και παρουσία στην πόλη της Αθήνας, ο οποίος θα διευκολύνει εικαστικούς και άλλους καλλιτέχνες στην οργάνωση του έργου τους και την παρουσίαση του στο ευρύ κοινό, με ιδιαίτερη έμφαση σε όσους είναι κοινωνικά αποκλεισμένοι.

Ξεκινήσαμε τη συνεργασία μας με μιαν ομάδα εικαστικών διαφόρων εθνοτήτων, οι οποίοι προσέφυγαν στην Ελλάδα από διάφορες χώρες προέλευσης και λόγω των προφανών δυσκολιών που έχει κάθε νεοφερμένος σε έναν ξένο τόπο δεν είχαν τη δυνατότητα συνεργασιών στο καλλιτεχνικό τους πεδίο, παραμένοντας στο περιθώριο ή συμμετέχοντας μόνο σε δράσεις με σκοπό τη φιλανθρωπία. Η δυσκολότερη πρόκληση της προσπάθειας αυτής και ταυτόχρονα η μεγαλύτερη φιλοδοξία μας είναι να δημιουργήσουμε συνέργειες μεταξύ καλλιτεχνών και οργανισμών δίνοντας στους ωφελούμενούς μας τη δυνατότητα πρόσβασης στην καλλιτεχνική κοινότητα, και στην κατ’ επέκταση ένταξης τους σε αυτή, ανεξαρτήτως κοινωνικού, πολιτισμικού, μορφωτικού υποβάθρου.

Ποια είναι τα εργαλεία που προσφέρετε στους συνεργαζόμενους καλλιτέχνες έτσι ώστε να ενδυναμωθούν και να υποστηρίξουν τους εαυτούς τους;
Το πρώτο βήμα και το σημαντικότερο για έναν καλλιτέχνη και ειδικότερα για κάποιον που δεν έχει δυνατότητα πρόσβασης σε μεγάλους Πολιτιστικούς Φορείς και Ιδρύματα είναι η δημιουργία ενός αρχείου του έργου του, η διαδικτυακή αλλά και η φυσική του παρουσία σε οποιοδήποτε πολιτιστική δράση. Έτσι, λοιπόν ξεκινάμε πάντα με τη σύνταξη ενός βιογραφικού, ενός καλλιτεχνικού σημειώματος πιο σωστά (artist statement) μέσω του οποίου μπορεί να περιγράψει τις επιδιώξεις του, τον προσανατολισμό της έρευνάς του και να συστηθεί στο φιλότεχνο κοινό. Στη συνέχεια, δημιουργούμε ένα ψηφιακό αρχείο με τα έργα που έχει μέχρι στιγμής και τέλος, συντονίζουμε συναντήσεις όπου και με αφορμή το επερχόμενο Stranger in A Strange Land project φέρνουμε σε επαφή τους ωφελούμενους μας με καλλιτέχνες της εγχώριας πολιτιστικής σκηνής, προσπαθώντας να δημιουργήσουμε μια αλληλεπίδραση μεταξύ τους. Η διαδικασία αυτή ωφελεί και τις δύο πλευρές καθώς ανταλλάσουν ιδέες, εμπειρίες και ερεθίσματα και συνεπώς ανατροφοδοτούν τη σκέψη και την ενέργεια τους.

Ποια είναι κεντρική η ιδέα πίσω από την έκθεση Stranger In A Strange Land που θα πραγματοποιήσετε στις 14-19 Ιουνίου στο Σεράφειο;
Το Stranger in A Strange Land project είναι η πρώτη δημόσια δράση του Οργανισμού μας και μια πρώτη προσπάθεια να αποδείξουμε ότι μπορούμε να αλλάξουμε κάποια δεδομένα αναφορικά με τη Βιομηχανία της Τέχνης, προτείνοντας μια διαφορετική προσέγγιση των πολιτιστικών δρώμενων στον επισκέπτη. Θα παρουσιαστούν έργα από διαφορετικά πεδία (φωτογραφία, ζωγραφική, εγκαταστάσεις, video art, γλυπτική, μουσική, Performance Art) και καλλιτέχνες διαφόρων εθνοτήτων (Ελλάδα, Συρία, Ιράν, Αφγανιστάν, Ιράκ, Κουρδιστάν) προτείνοντας στον επισκέπτη μια νέα πολυσύνθετη εμπειρία με κύριο άξονα το διαπολιτισμικό στοιχείο.

Οι καλλιτέχνες πραγματεύτηκαν την έννοια του όρου παράξενο, το οποίο ορίζεται ως κάτι ανοίκειο και άγνωστο, άρα ξένο. Στην Έξοδο, ο Μωυσής κατέφυγε στη Γη της Μαδιάμ για να διαφύγει από την οργή του Φαραώ, περιγράφοντας τον εαυτό του ως πάροικο εν γή αλλοτρία (ξένο σε ξένη γη). Ο Οιδίποδας ζούσε ως ξένος στο σπίτι του και ως οικείος μεταξύ ξένων. Οι μικρασιάτες φτάνοντας στην Ελλάδα ως πρόσφυγες, αντιμετωπίστηκαν από τους γηγενείς ως ανεπιθύμητοι, δυο φορές ξένοι. Η λογοτεχνική και ιστορική παράδοση περιλαμβάνει πλήθος περιπτώσεων όπου η έννοια των όρων ξένο και οικείο αντιπαραβάλλονται, συγχέονται και συχνά αλληλοενσωματώνονται.
Με αφετηρία τις παραπάνω αναφορές, οι συμμετέχοντες καλλιτέχνες, θα προτείνουν τη δική τους εκδοχή των εννοιών, παρουσιάζοντας στον επισκέπτη έργα που προέκυψαν από τη μεταξύ τους συνεργασία.

Ποιες είναι οι συνεργασίες που οδήγησαν στην πραγματοποίηση της έκθεσης;
Η δράση αυτή αποτελεί μια μεγάλη διοργάνωση και έναν τεράστιο όγκο δουλειάς, την οποία ως νεοσύστατος Οργανισμός δεν θα είχαμε καταφέρει να φέρουμε εις πέρας εάν δεν είχαμε την πολύτιμη στήριξη ανθρώπων και φορέων, οι οποίοι μας εμπιστεύτηκαν και μας διευκόλυναν ο καθένας με τον τρόπο του. Στην προσπάθειά μας αρωγοί στάθηκαν άνθρωποι του δήμου Αθηναίων όπως ο Αντιδήμαρχος Μεταναστών και Προσφύγων κ. Λευτέρης Παπαγιαννάκης, ο οποίος, μας στήριξε αβίαστα και τον ευχαριστούμε πολύ για αυτό, το Social Dynamo και το Ίδρυμα Μποδοσάκη, στο πρόγραμμα των οποίων είμαστε φιλοξενούμενη ομάδα, το ίδιο το Σεράφειο που δέχτηκε να φιλοξενήσει τη δράση μας, το Μουσείο Μπενάκη και φυσικά το συνΑθηνά που είναι πάντα δίπλα στην Κοινωνία των Πολιτών.

Για την επιδίωξη συνεργασιών, απαραίτητη προϋπόθεση για εμάς αποτελούν οι κοινοί στόχοι και το όραμα, κάτι που βρήκαμε στην ομάδα Σπόρος, άτυπη ομάδα καλλιτεχνών και ειδικών στον τομέα της ψυχικής υγείας, που στοχεύει στην ενδυνάμωση περιθωριοποιημένων πληθυσμών μέσω της τέχνης καθώς και στην ομάδα Musikarama (Karama, αξιοπρέπεια στα αραβικά), η οποία χτίζει γέφυρες μεταξύ πολιτισμών, αξιοποιώντας τη μουσική ως κινητήριο δύναμη για την ένταξη μεταναστών και προσφύγων. Οι δύο αυτές ομάδες θα είναι παρούσες στα εγκαίνιά μας στις 14 Ιουνίου, προσφέροντας η καθεμία μία μοναδική εμπειρία στον επισκέπτη.

Ποια είναι τα επόμενα βήματα για την πρωτοβουλία σας;
Οι στόχοι που έχουμε θέσει για το επόμενο διάστημα είναι το ίδιο απαιτητικοί με ό,τι έχουμε συντονίσει μέχρι τώρα. Η διοργάνωση εκπαιδευτικών σεμιναρίων και σεμιναρίων επαγγελματικής κατάρτισης καθώς και καλλιτεχνικών εργαστηρίων θα είναι το επόμενο μας βήμα, επιδιώκοντας να συμβάλλουμε στην επιμόρφωση των ωφελουμένων μας με μια αξιόλογη μορφή μη τυπικής εκπαίδευσης με σκοπό τη συνεχή εξέλιξή τους. Επίσης, θα συνεχίσουμε να προετοιμαζόμαστε για επόμενες δημόσιες δράσεις και θα επιδιώξουμε περισσότερες συνέργειες με φορείς της σύγχρονης πολιτιστικής σκηνής αλλά και φορείς που έχουν τους ίδιους στόχους με εμάς στην Ελλάδα και το εξωτερικό.

Πληροφορίες για το Stranger In A Stranger Land project εδώ.
Επισκεφθείτε την ιστοσελιδα του οργανισμού LES ÈCARTÈS εδώ